Kuluncak

Kuluncak, Malatya ilinin kuzeybatısında yer alan, 681 km² yüzölçümüne sahip ve Malatya il merkezine 116 km uzaklıkta bulunan tarihi ve dağlık bir ilçedir^[1]. 1990 yılında ilçe statüsü kazanan yerleşim, denizden 1.270 metre yükseklikte kurulmuştur^[1].

Tarihçe ve İdari Yapı

Kuluncak ilçe merkezinin yerleşim öyküsü yaylacılık geleneklerine dayanmaktadır^[1]:

• Kuruluş: Bölgede yayla hayatı sürdüren Başören, Konaktepe ve Karıncalık köylerinin sakinleri, yaklaşık 100-120 yıl önce kış mevsimini geçirmek üzere su kaynaklarının yer aldığı bu yöreyi kışlak olarak kullanmaya başlamıştır^[1]. Zamanla bu alanda sürekli yerleşimin oluşmasıyla Kuluncak kurulmuştur^[1].
• İdari Evreler: İdari açıdan başlangıçta Sivas iline, daha sonra Darende ilçesine bağlı bir kasaba olan Kuluncak, 1990 yılında çıkarılan kanunla ilçe statüsüne dönüştürülmüştür^[1].

Coğrafi Yapı ve Su Kaynakları

Kuluncak topoğrafik açıdan engebeli ve dağlık bir arazi yapısına sahiptir^[1]. Denizden yüksekliği 1.270 metre olan ilçede tarıma elverişli düzlükler oldukça sınırlıdır^[1].

İlçe genelinde yerel içme ve sulama suyu ihtiyacını karşılayan temel su kaynakları arasında Yünnük, Döllük, Sofular (Keson kuyu), Karlık, Karaçukur, Mastaba ve İçlidere pınarları bulunmaktadır^[2].

Ekonomi ve Madencilik

İlçe ekonomisi coğrafi koşulların etkisiyle biçimlenmiştir^[1]:

• Tarım ve Hayvancılık: İşlenebilir arazilerin azlığı nedeniyle temel ekonomik gelir kaynağını dere yatakları ve vadi tabanlarındaki bahçecilik ile küçük ölçekli hayvancılık oluşturur^[1].
• Maden Rezervleri: Kuluncak, yeraltı zenginlikleri açısından önemli bir potansiyele sahiptir^[3][1]. İlçe merkezine yakın sahalarda demir, çinko, krom ve bakır madeni yatakları yer almaktadır^[3][1].

Ulaşım

Malatya il merkezinde çevre yolu üzerinde yer alan Köy Garajı’ndan kalkan Kuluncak Kooperatifi minibüsleri ile ilçeye ulaşım sağlanmaktadır^[1].